wat gebeurt er als ik me niet aan de ontbossingsverordening houd

Sancties kunnen boetes, inbeslagname en uitsluiting omvatten

Bij overtreding van de ontbossingsverordening voorziet Verordening (EU) 2023/1115 in sancties die de lidstaten zelf vaststellen en handhaven, binnen een kader dat de verordening voorschrijft. Dat kader noemt verschillende soorten maatregelen: geldboetes, verbeurdverklaring van het product en van de inkomsten die ermee zijn verkregen, tijdelijke uitsluiting van overheidsaanbestedingen en EU-financiering, en het (tijdelijk) verbieden van het op de markt brengen of exporteren van het product. Welke van die maatregelen wordt opgelegd, en in welke mate, is aan de bevoegde autoriteit van de lidstaat waar de overtreding wordt vastgesteld. De verordening zelf legt geen vast boetebedrag op; dat wordt nationaal ingevuld, met dien verstande dat de sanctie doeltreffend, proportioneel en afschrikkend moet zijn.

Welke autoriteit precies handhaaft en hoe streng dat in de praktijk gebeurt, is niet uit de verordening zelf af te leiden en wordt mede bepaald door de uitvoering die elke lidstaat er nationaal aan geeft. Wat wel vaststaat, is dat de plicht om zorgvuldig te werk te gaan geldt zodra een bedrijf onder de verordening valt, en dat die verplichting verschilt naargelang de rol in de keten. Wie wil weten of het bedrijf als marktdeelnemer of als handelaar geldt, en wie alleen doorverkoopt wat al op de EU-markt is gebracht, heeft te maken met een lichtere set verplichtingen — meer daarover staat bij de vraag wat er geldt bij alleen doorverkopen.

Waar dit op berust: het hoofdstuk over handhaving

De verplichting voor lidstaten om sancties vast te stellen en de opsomming van mogelijke maatregelen — boete, verbeurdverklaring, uitsluiting van aanbestedingen en financiering, tijdelijk verbod op het op de markt brengen — volgt uit het hoofdstuk over handhaving in Verordening (EU) 2023/1115. De Europese Commissie licht de uitvoering van die verordening verder toe op haar pagina over de implementatie van de ontbossingsverordening, zonder dat daar overigens vaste bedragen of termijnen per lidstaat worden genoemd. Voor de exacte formulering en de volledige lijst van maatregelen blijft de verordening zelf, zoals gepubliceerd op EUR-Lex, de leidende tekst.